Qadimgi Misr aholisi ko‘z atrofiga qora yoki yashil rangli surma surtishi bilan mashhur. Biroq bu odat faqat go‘zallik uchun emas, balki sog‘liq, diniy e’tiqod va amaliy sabablarga ham bog‘liq bo‘lgan.
Quyosh nurlaridan himoyalanish uchun
Tarixchilarning fikricha, surma ko‘zlarni kuchli quyosh nurlaridan himoya qilishga yordam bergan. Misrning issiq iqlimida yashagan odamlar uchun bu juda muhim edi. Qora chiziqlar yorug‘likning ko‘zga tushishini kamaytirib, ko‘rishni osonlashtirgan.
Ko‘z kasalliklarining oldini olgan
Olimlar qadimgi misrliklar ishlatgan ayrim surma tarkibida qo‘rg‘oshin birikmalari bo‘lganini aniqlagan. Kichik miqdorda qo‘llanganda ular organizmda bakteriyalarga qarshi himoya reaksiyasini kuchaytirib, ko‘z infeksiyalari xavfini kamaytirgan.
Nil daryosi atrofidagi botqoqli hududlarda turli ko‘z kasalliklari keng tarqalganligi sababli, surma o‘ziga xos himoya vositasi vazifasini bajargan.
Diniy ma’no ham kasb etgan
Misrliklar ko‘z atrofiga surilgan qora chiziqlar yovuz ruhlardan himoya qiladi, deb ishongan. Ayniqsa, osmon va himoya xudosi hisoblangan Horusning ko‘zi ramzi keng qo‘llanilgan.
Shu sabab surma nafaqat ayollar, balki erkaklar va hatto bolalar tomonidan ham ishlatilgan.
Go‘zallik timsoli bo‘lgan
Albatta, surma qadimgi Misrda go‘zallikning muhim qismi ham edi. U ko‘zlarni kattaroq va ifodaliroq ko‘rsatgan. Misr malikasi Cleopatra tasvirlarida ham aynan shu uslubdagi makiyajni ko‘rish mumkin.
Ming yillik an’ana
Arxeologlar fir’avnlar qabrlari va qadimiy buyumlar orasidan ko‘plab surma idishlari va kosmetika vositalarini topgan. Bu esa surma Misr madaniyatining ajralmas qismi bo‘lganini tasdiqlaydi.
Bugungi kunda ham ko‘plab mamlakatlarda ishlatiladigan surma an’anasi minglab yillar avval qadimgi Misrda shakllangan go‘zallik va sog‘liq madaniyatining merosi hisoblanadi.
